Handblad

De verkiezingen voor gemeente en provincie zijn nog maar net achter de rug en we kunnen alweer naar het stemhokje. Ditmaal beslissen we welke politici ons de volgende 4 jaar op federaal, belgisch niveau zullen vertegenwoordigen. Hoe gaan mensen met een verstandelijke handicap met die - ingewikkelde - keuzes om. We namen een kijkje bij de voorziening Mozaïek.

De voorziening Mozaïek heeft cliënten met een matige tot ernstige verstandelijke handicap. In totaal zijn er in de voorziening een zestiental mensen die effectief gaan stemmen, zegt vormingsmedewerker Ria Dhondt. 'Veel van onze gasten zijn ook niet echt  geïntresseerd in de politiek en geven een volmacht aan een familielid om in hun plaats te gaan stemmen. Maar we hebben hier ook mensen die elke dag het nieuws volgen en die politiek geïntresseerd zijn. Het is belangrijk dat zij hun stem kunnen uitbrengen.'

Praktisch

Voor de voorbije gemeente- en provincieraadsverkiezingen had Ria een heel voorbereidingsprogramma uitgewerkt. 'We hebben toen zo concreet mogelijk gewerkt. We verdiepten ons in de taak van de burgemeester, de schepenen, de gemeenteraadsleden, de gouverneur, de gemeentelijke en de provinciale diensten. We bekeken de verschillende partijen met hun partijkleur en nummer, en een eenvoudig overzicht van waar die partijen voor staan. Geen ingewikkelde programmadetails, maar wel dat Groen! Vooral opkomt voor het millieu: dergelijke zaken.'

'Een groot deel van ons programma ging over de praktische kant. Als onze gasten de moeite doen om te gaan stemmen, moeten we ervoor zorgen dat die stem tenminste juist wordt uitgebracht. We hebben toen zeffs een mini-kiesbureau gemaakt, met een stemhokje en nagemaakte kies en oproepingsbrieven. Daarmee zijn we gaan oefenen: welke documenten moet je meebrengen, wat zijn de openingsuren van de stembureaus, maak dat je binnen één lijst blijft met je stem...'

Wie dat wil, kan ook altijd zijn keuze individueel met ons bespreken. Niet om zich te laten beïnvloeden, wel om een klankbord te hebben. Als vormingsmedewerker draag je er extra zorg voor om dan objectief en neutraal te blijven. Het gebeurt weleens dat iemand een folder meebrengt met de kandidaten, en dat wij dan duidelijk aangeven waar de persoon van hun keuze precies op de stembrief staat zo moeten ze in het stemhokje zelf niet al te lang meer zoeken. na de verkiezingen houden we een nabespreking, aan de hand van de verkiezingsshow op tv.'

Eigen mening

Gemeentepolitiek staat nog dicht bij de mensen. De federale staat is al heel wat verder van hun bed. Nationale politici zijn natuurlijk bekende figuren, maar de verschillende federale niveaus zijn ook voor mensen zonder handicap al moeilijk te behappen. En nu Vlaams minister-president Leterme straks in de clinch gaat met federaal premier Verhofstadt, dreigt de verwarring nog groter te worden. Wordt het allemaal niet een beetje moeilijk voor mozaïek?

'Gemakkelijk is anders', geeft Ria toe. 'Maar uiteindelijk draait het er toch allemaal om dat onze mensen hun mening hebben over bepaalde maatschappelijke evoluties, en daarover hun stem willen laten horen. Hier wordt evengoed over het Vlaams belang gesproken als elders, net zoals Groen! een paar jaar geleden in de actualiteit stond. En zaken als de moord op Joe Van Holsbeeck leven hier ook.'

'Strategisch stemmen is er voor onze mensen niet bij, maar dat hoeft ook niet: Het gaat erom dat ze een mening hebben over wat er in de maatschappij leeft, en dat ze op basis daarvan hun stem willen uitbrengen. Ik ben niet naïef: vaak laten onze gasten zich beïnvloeden door wat ze horen van bijvoorbeeld hun familie. Maar dat is ook het geval bij mensen zonder handicap.'

Eigenwaarde

Voor onze gasten is gaan stemmen in elk geval goed voor hun gevoel van eigenwaarde. Dat ze de kans krijgen om hun stemrecht te gebruiken, toont aan dat ze meespelen in de maatschappij, dat ze niet aan de kant worden gedrumd. Alleen al daarom is het belangrijk dat ze die kans krijgen. ook hun stem telt!'