Handblad

Lieve Belmans is educatief medewerkster van Ons Zorgnetwerk, een van de vijf mantelzorgverenigingen in Vlaanderen. Die verenigingen zorgen onder meer voor praktische hulp en contact met mede-mantelzorgers, en ze hebben een doorverwijsfunctie naar andere ondersteunende diensten. Zij zet de vier belangrijkste valkuilen voor mantelzorgers op een rijtje... en hoe je ze kunt vermijden.

Valkuil 1: niet beseffen dat je mantelzorger bent

'Zeker bij de zorg voor ouderen gebeurt dat vaak, omdat de situatie vaak heel geleidelijk evolueert. Je ouders kunnen het gras niet meer afrijden of de bladeren niet meer uit de dakgoot halen, dus doe je dat natuurlijk voor hen. Maar wat later kunnen ze zich ook niet meer wassen, enzovoort. Je begint steeds meer te doen, vaak zonder dat je het zelf in de gaten hebt.'

'Eigenlijk zou je dan rond de tafel moeten gaan zitten en afspraken maken om de taken goed te verdelen. Want vaak neemt in het begin één iemand die de taak op zich, bijvoorbeeld de oudste broer, of degene die het dichtste woont. Maar op den duur denkt die: de rest mag ook eens iets doen.'

Valkuil 2: terugvallen in oude patronen

'De oudste broer die altijd alles mag oplossen: dat kan vervelend zijn. Maar al even vervelend is dat de benjamin van de familie niks mag doen. Alleen al daarom is het goed om afspraken te maken.'

Valkuil 3: isolatie

'Vooral in de zorg voor mensen met een handicap is dat een belangrijke valkuil. Ouders zorgen voor hun kind met een handicap, en belanden zo in een andere leefwereld dan hun leeftijdsgenoten. Je gaat niet meer samen weg, kunt veel minder mee op uitstapjes, en de sociale contacten verminderen.'

'Je moet er in elk geval op letten dat je draagkracht behouden blijft. Het kan al helpen om even een tijdelijke hulp te nemen, om een paar dagen op adem te komen.'

Valkuil 4: jargon

'Elke sector heeft zijn eigen vakjargon. maar in de welzijnssector lopen niet alleen veel professionelen rond, maar vooral ook veel leken. dan is vakjargon een drempel. Mensen die 'familiale hulp' zoeken, weten vaak niet dat ze eigenlijk een 'dienst gezinszorg' moeten contacteren. Als mantelzorgvereniging kunnen we de mensen wegwijs maken.'