Handblad
Braille springlevend
‘Eeuwenoud Brailleschrift krijgt klappen van spraaktechnologie’, kopte De Morgen in januari. Braille zou niet veel meer zijn dan een uiting van nostalgie: moderne mensen gebruiken audioboeken en daisyspelers.
‘Dat willen wij toch sterk nuanceren’, zegt Gerrit Van den Breede van het Kenniscentrum Hulpmiddelen (KOC ) van het VAPH . ‘Wie als blinde een administratief beroep uitoefent, is nog dikwijls op braille aangewezen. Lang niet alle boeken zijn in audioversie beschikbaar, maar met een brailleleesregel zijn ze wel toegankelijk. En om correct te schrijven of bijvoorbeeld cijfers juist te hebben, zijn spraakweergaveprogramma’s minder geschikt. Wie blind geboren is, leert nog altijd braille.’
‘Wel is het zo dat steeds meer mensen blind of slechtziend worden op latere leeftijd, door de vergrijzing. Die mensen hebben vaak niet meer de gevoeligheid in hun vingertoppen om braille te leren. Het kàn, maar het kost heel veel moeite en je moet al heel wat wilskracht hebben om er op latere leeftijd aan te beginnen. Voor die mensen zijn audioboeken natuurlijk wel een uitkomst. En het is ook goed dat de spraakweergave op pc’s de laatste jaren zo verbeterd is: dat is een hele vooruitgang.’
‘Voorts mag je ook niet vergeten dat daisyspelers en pc’s in de westerse wereld wel courant geworden zijn, maar in grote delen van de wereld niet. Boeken op braillepapier zijn veel goedkoper en gemakkelijker te verspreiden, en daar wordt in grote delen van de wereld gretig gebruik van gemaakt. Kortom: braille is zeker niet op sterven na dood. Integendeel!’